Autori: Anjeza Jashari - "Ardhmeria", mesuese
Po, edhe gjuha ndryshohet, sic ndryshohet cdo gjë në jetë. Le disa trajta të vjetra, merr trajta të reja, sipas mënyrës së jetesës, të veglave të reja të punës, të armëve të reja të luftës, të sundimeve e ndikimeve të huaja e kështu më tej. Në mes të këtyre shkulmeve, që u derdhën mbi tokën e stërgjyshëvë tanë, Iliria u ngushtua shumë, po nuk u zhduk.- Mitrush Kuteli “Tregime të mocme shqiptare”

Jo më kot u cituan disa nga fjalët e mësipërme! Gjuha shqipe duke pasur një larmishmëri të madhe, përmban brënda saj një botë të madhe gramatikore që e ndan atë në dy pjesë kryesore. Këto dy pjesë kryesore do të jënë: morfologjia dhe sintaksa. Ana gramatikore e gjuhës shqipe në diasporë, do të jetë sa e rëndësishme aq edhe problematike. Për sa i përket rëndësisë, mund t’i referohemi edhe fjalëve të lartpërmendura pasi është ajo gjuhë që na bashkon, dhe na bën të ndjehemi krenarë që jemi të një kombi, që nuk u zhduk edhe pse shumë u munduan ta eliminonin. Por jo!!! Ne ecëm dhe vazhdojmë ta cojmë përpara atë që stërgjyshërit tanë na lanë. E përcjellim brez pas brezi duke u munduar që fëmijët tanë, të flasin dhe të shkruajnë gjuhën shqipe edhe ne diasporë. Duke marrë parasysh se gjuha shqipe ne anën sintaksore të saj ka për synim ligjërimin, atëherë mund të ndalemi dhe të pranojme faktin se tek fëmijët tanë, këtu në Mbretërinë e Bashkuar ndeshim se ky ligjërim është i mbushur me huazime të ndryshme që i referohen gjuhës së huaj. Duke qënë se ligjërimi ose fjalët shërbejnë për të treguar mendimet, atëherë këtu në këtë moment ndërhyn marrëdhënia kuptimore që lidhet gjithashtu me anën gramatikore. Nuk mund të shkelësh rregullat e rëndësishme që gjuha shqipe ka, pasi ndërmjet këtyre rregullave vendoset edhe realizimi i primar i funksionit të saj.
Shoqata “Ardhmëria” në muajin mars, organizoi një seminar të rëndësishëm, për të gjithë mësuesit e gjuhës shqipe ne Mbretërinë e Bashkuar, me të ftuar nga Ministria e Arsimit. Midis të tjerave u fol edhe për problematiken e gjuhës shqipe ne diaspore ku shumë mësues kishin ankesat e tyre personale, në lidhje me këtë temë. Argument kryesor ne problematiken e te gjuhës shqipe ishte edhe ana dialektore, por nuk përjashtohej fakti që kishte edhe mungesë të dukshmë të materialeve për nxënësit. Edhe pse nga e ftuara u mor premtimi se po punohej për këtë problem, mësuesit nuk e mohuan faktin se shumica e nxënësve kishte probleme në të folur dhe në të shkruar gjuhën shqipe. Kjo vjen për vete faktin se fëmijët janë ne kontakt me gjuhën shqipe vetëm në ambientin shtëpiak. Por kjo nuk mjafton për ta, dhe zgjidhja me e mundshme dhe me e arrirë është kontakti i drejtëpërdrejtë më gjuhën shqipe. Ana pedagogjike që shoqata “Ardhmëria” ka vënë në dispozicion të fëmijëve, për ta përvetësuar gjuhën amtare, nuk ka nevojë për fjalë. Shumë mësues të kualifikuar “luftojnë” cdo fundjvë, që femijëet të mos kenë probleme të tipit gramatikor. Duke i eleminuar këto probleme gramatikore, atëherë rezultati pozitiv do të përmbushë boshllëqet që do ti japin kuptim te plotë fjalës, dhe duke arritur këtë të fundit kemi një tjëtër arritje të madhe. Kemi afruar fëmijët sado pak me gjuhën shqipe ne formën e saj më të rregullt. Kjo i përmbahet edhe rubrikave të të shkruarit, apo të të folurit. Nuk mund të flasim për një qasje me nivelin e bashkëmoshatarëve të tyre ne Shqipëri, por po mundohemi ti afrohemi atij niveli. Kur themi mundohemi, do ti referohemi përpjekjes që mësuesi në cdo orë mësimi, njeh nxënësin me gjymtyrët kryesore te fjalisë duke e prezantuar kështu me rregullat kryesore që janë baza për të vënë gurin e parë në themelet e vështira të gjuhës shqipe. Është një punë e madhe që mësuesit e “Ardhmërisë” nuk kursehen ta kryejne ne normat më të arrira dhe më të përpikta.
Por nuk është vetëm gjuha shqipe, ajo që mësuesit e shoqatës “Ardhmëria” mësojnë nxënësit e tyre. Është një gamë e madhe e cila përmban valle tradicionale, drama me monologje, aktivitete sportive etj.
Ne shkollën e Westminster Council jane dy koreografe që po bëjnë një punë të të madhe për fëmijët e asaj zonë, të cilët janë shumë në numër. Vlen të përmendet edhe pjesa e tjetër e stafit që pret dhe përcjëll me dashuri cdo të shtunë nxënësit. Por nuk mund të mos përmendim faktin se stafi i shoqatës sa vjen e rritet dhe niveli i mësuesve është mjaft i kualifikuar dhe me një eksperiencë të madhe pune. Një rritje e ndjeshme të numrit të nxënësve është vënë re në të gjitha zonat e Londrës ku “Ardhmëria” ka hapur dyert për të gjithë. Cilat janë sfidat e radhës?
Trajnime të ndryshme të ofruara nga Ministria e Arsimit gjithashtu edhe nga ajo e Kosovës ku kemi marrëdhënie tepër korrekte , por sfida më e rëndësishme sapo ka filluar. Nje grup i ngritur nga shoqata “Ardhmëria” në bashkëpunim me forumin e Bashkimit të Shoqatave Shqipëtare po punojnë që gjuha shqipe të jetë sa më shpejt pjesë e GCSE. Ky grup pune tepër i specializuar po punon në mënyre te pandërprerë dhe sa më të denje që të realizohet sa më shpejt ky project madhështor .
Kjo do të jetë një fitore e madhe për të gjithë kombin shqipëtar, dhe ajo ditë nuk është e largët.
“Ardhmëria” e afron problematikën e gjuhës shqipe dhe e lufton atë duke vënë në dispozicion mësuesit e palodhshëm, për t’u mësuar fëmijëvë tanë të flasin, dhe të shkruajë sa më saktë. Përpos kësaj nxënësit tanë, nuk do të ndjehen të distancuar dhe të shkëputur nga gjuha shqipe që bashkëmoshatarët e tyre flasin apo shkruajnë.